Masz pytanie? Zadzwoń 24h! +48 795 790 719 kancelaria@mentorgroup.pl

Odpowiedzialność członków zarządu

14 stycznia 2019Parasol ochrony prawnej

Odpowiedzialność członków zarządu za składki na ubezpieczenie społeczne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych

Członkowie zarządu spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, spółek z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółek akcyjnych oraz spółek akcyjnych w organizacji ponoszą odpowiedzialność za powstałe w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych.

Członkowie zarządu są odpowiedzialni za zaległości składkowe płatnika, odsetki za zwłokę od zaległości składkowych oraz za koszty postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko spółce. Członkowie zarządu nie mają w zasadzie możliwości by kwestionować wcześniejsze ustalenia dokonywane wobec samego płatnika, gdyż zakres ich odpowiedzialności wyznacza zakres odpowiedzialności spółki.

Także w tym przypadku członkowie zarządu ponoszą odpowiedzialność całym swoim majątkiem. I solidarnie z innymi członkami zarządu. Warto zaznaczyć, iż w pierwszej kolejności takie zaległości są egzekwowane od samej spółki. Wynika to z subsydiarnego charakteru tej odpowiedzialności.

Aby członkowie zarządu ponosili odpowiedzialność za zaległości w uiszczaniu składek przez spółkę konieczne jest wystąpienie łącznie przesłanek pozytywnych. Nie może zaś zaistnieć żadna przesłanka negatywna.

Organ ubezpieczeń społecznych uprawniony do pobierania składek ma uproszczone zadanie. Musi tylko wykazać, iż w chwili powstania zaległości składkowej konkretna osoba pełniła obowiązki członka zarządu oraz że egzekucja z majątku spółki jest bezskuteczna.

Okoliczność, iż członek zarządu pomimo powołania go w skład organu nie został wpisany do rejestru nie uwalnia go od odpowiedzialności. Jednak w sytuacji, gdy członek zarządu po zakończeniu wykonywania swojej funkcji nie został wykreślony z rejestru – wpis nie będzie podstawą do ponoszenia przez niego odpowiedzialności.

O bezskuteczności egzekucji mówimy w sytuacji, gdy wierzyciel publicznoprawny nie został zaspokojony pomimo skierowania egzekucji przeciwko całemu majątkowi spółki. Może zostać wykazana na różny sposób, jednak najprostszym jest postanowienie o umorzeniu egzekucji ze względu na jej bezskuteczność.

W momencie wydawania decyzji o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki muszą łącznie wystąpić wszystkie przesłanki. Dlatego też decyzja o odpowiedzialności bez wcześniejszego stwierdzenia bezskuteczności egzekucji będzie wadliwa. Po prawidłowym stwierdzeniu bezskuteczności egzekucji z majątku spółki możliwe jest obciążenie odpowiedzialnością członka zarządu.

Członek zarządu spółki może zostać uwolniony od odpowiedzialności za zaległości składkowe, jeżeli wskaże jakąkolwiek negatywną przesłankę jego odpowiedzialności. Sytuacją, w której zostanie on uwolniony od odpowiedzialności jest zgłoszenie przez niego we właściwym terminie wniosku o ogłoszenie upadłości albo otwarcie w tym czasie postępowania restrukturyzacyjnego według ustawy z dnia 15 maja 2015 r. – Prawo restrukturyzacyjne lub zatwierdzenie układu w postępowaniu o zatwierdzenie układu. W przypadku istnienia zarządu wieloosobowego na uwolnienia się od odpowiedzialności nie ma wpływu który z członków zarządu dokona wymaganych działań.

Poza tym, jeżeli członek zarządu wykaże majątek spółki, z którego możliwa będzie egzekucja zaległości składkowych w dużej części – również uniknie odpowiedzialności za długi spółki. Mowa tu jednak o mieniu, z którego rzeczywiście możliwe będzie wyegzekwowanie zaległości spadkowych oraz zaspokojenie wierzyciela.

O odpowiedzialności członków zarządu spółki za zaległości składkowe płatnika nie można mówić do czasu wydania przez organ ubezpieczeń społecznych odrębnej decyzji w sprawie obciążenia osoby trzeciej odpowiedzialnością za zobowiązania składkowe płatnika. Dopiero z chwilą wydania decyzji powstaje po stronie członka zarządu odpowiedzialność za zaległości składkowe spółki.

W sytuacji, gdy spółka posiada zarząd wieloosobowy organ ubezpieczeń społecznych zobowiązany jest do prowadzenia postępowania wobec wszystkich osób, które mogą ponosić odpowiedzialność na zasadzie solidarności. Nie może natomiast skierować postępowania wobec jednego, wybranego przez siebie członka zarządu.

Należy również wspomnieć o przedawnieniu roszczeń. Otóż organ ubezpieczeń społecznych nie może wydać decyzji o odpowiedzialności składkowej członka zarządu, jeśli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość składkowa upłynęło 5 lat.

W sytuacji, gdy członkowi zarządu doręczono decyzję o odpowiedzialności osoby trzeciej, organ ubezpieczeń społecznych może domagać się zapłaty wynikającego z tej decyzji świadczenia pieniężnego przez okres 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym członek zarządu otrzymał decyzję..